Infrared Thermometer เป็นเทอร์โมมิเตอร์แบบดิจิตอลที่วัดอุณหภูมิแบบไม่สัมผัส (Non-Contact) ด้วยรังสีอินฟราเรด (IR: Infrared) เป็นการวัดอุณหภูมิจากการ แผ่รังสีความร้อนของวัตถุ บางครั้งเครื่องวัดอุณหภูมิอินฟราเรดจึงถูกเรียกว่า เทอร์โมมิเตอร์แบบไม่สัมผัส สามารวดได้อุณหภูมิได้อย่างง่ายดาย
สำหรับการใช้งานของ Infrared Thermometer ภายในอุตสาหกรรมน้นก็มีมากมายหลายงาน เนื่องจากตัวเครื่องนี้สามารถวัดอุณหภูมิได้อย่างรวดเร็ว แม่นยำ และปลอดภัย โดยไม่จำเป็นต้องสัมผัสกับพื้นผิว
Infrared Thermometer หรือที่หลายคนคุ้นเคยในชื่อ เครื่องวัดอุณหภูมิอินฟราเรด คืออุปกรณ์สำคัญที่ขาดไม่ได้ในงานอุตสาหกรรมและการดูแลสุขภาพยุคใหม่ หากคุณกำลังสงสัยว่า เทอร์โมมิเตอร์อินฟราเรด ทำงานอย่างไร แม่นยำแค่ไหน และ ที่วัดอุณหภูมิแบบยิง รุ่นไหนที่ตอบโจทย์การใช้งานมากที่สุด บทความนี้รวบรวมคำตอบไว้ให้แล้ว ตั้งแต่หลักการทำงานไปจนถึงเทคนิคการเลือกซื้อ เพื่อให้การวัดค่าความร้อนเป็นเรื่องง่ายและแม่นยำ หากต้องการคำปรึกษาหรือบริการด้านเครื่องมือวัด สามารถดูรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ SCMA Services
อินฟราเรดเทอร์โมมิเตอร์ (Infrared Thermometer) หรือที่มักเรียกกันว่า thermometer infrared คือ เครื่องมือวัดอุณหภูมิคือ อุปกรณ์ที่ใช้วัดอุณหภูมิพื้นผิวของวัตถุโดยไม่ต้องสัมผัส (Non-contact) หลักการทำงานอาศัยการตรวจจับรังสีอินฟราเรด (Infrared Radiation) ที่แผ่ออกมาจากวัตถุทุกชนิดที่มีอุณหภูมิเหนือศูนย์สัมบูรณ์ เซ็นเซอร์ภายในจะแปลงพลังงานความร้อนนี้เป็นสัญญาณไฟฟ้าและแสดงผลเป็นตัวเลขดิจิทัลบนหน้าจอ ซึ่ง thermometer คือ ตัวช่วยสำคัญในการวัดพื้นที่อันตราย ร้อนจัด หรือเข้าถึงยากได้อย่างปลอดภัย
ภายใน เครื่องวัดอินฟราเรด จะมีระบบเลนส์ที่ทำหน้าที่รวมรังสีอินฟราเรดจากวัตถุเป้าหมายส่งไปยังตัวตรวจจับ (Detector) ระบบอิเล็กทรอนิกส์จะทำการชดเชยค่าอุณหภูมิรอบข้างและแปลงค่ารังสีที่ได้รับออกมาเป็นค่าอุณหภูมิที่อ่านได้ ยิ่งวัตถุมีความร้อนมาก รังสีอินฟราเรดที่แผ่ออกมาก็จะยิ่งมีความเข้มข้นสูง ทำให้ เครื่องวัดความร้อนอินฟาเรด สามารถคำนวณค่าได้อย่างรวดเร็ว
การใช้ เครื่องวัดอุณหภูมิแบบอินฟราเรด มีข้อดีคือความปลอดภัยต่อผู้ใช้งาน โดยเฉพาะเมื่อต้องวัดวัตถุที่มีความร้อนสูง เครื่องจักรที่กำลังหมุน หรือระบบไฟฟ้าแรงสูง นอกจากนี้ยังช่วยลดความเสี่ยงในการปนเปื้อน (Contamination) ซึ่งเหมาะอย่างยิ่งสำหรับอุตสาหกรรมอาหารและการแพทย์ที่ใช้ เครื่องวัดไข้อินฟาเรด หรือ ปืนวัดไข้ ในการคัดกรองผู้คน
แม้จะมีประโยชน์มาก แต่ เทอร์โมมิเตอร์แบบอินฟราเรด ก็มีข้อจำกัด คือไม่สามารถวัดอุณหภูมิผ่านวัสดุโปร่งใส เช่น กระจก หรือน้ำ ได้อย่างแม่นยำ (จะวัดได้เพียงอุณหภูมิพื้นผิวของกระจก) และอาจเกิดความคลาดเคลื่อนหากมีฝุ่น ควัน หรือไอน้ำขวางกั้นรังสีอินฟราเรด รวมถึงต้องมีการตั้งค่า Emissivity ให้ถูกต้องตามชนิดของวัสดุ
ในท้องตลาดมี เครื่องวัดอุณหภูมิอินฟราเรดราคา และรูปแบบที่หลากหลาย แบ่งตามลักษณะการใช้งานได้ดังนี้:
ลักษณะคล้ายปืน มีไกกดเพื่อวัดค่า มักมี เลเซอร์วัดอุณหภูมิ เพื่อชี้ตำแหน่ง เหมาะสำหรับงานซ่อมบำรุง ตรวจสอบระบบ HVAC หรือใช้งานในครัวเรือน ราคาเทอโมมิเตอร์ ประเภทนี้เข้าถึงง่ายและใช้งานสะดวกที่สุด หากสนใจข้อมูลเชิงลึกสามารถอ่านต่อได้ที่บทความ Infrared Thermometer
industrialther mometer แบบติดตั้งจะถูกยึดอยู่กับที่ในไลน์การผลิต เพื่อตรวจสอบอุณหภูมิสินค้าแบบเรียลไทม์ตลอด 24 ชั่วโมง มักเชื่อมต่อกับระบบควบคุมอัตโนมัติ มีความทนทานและแม่นยำสูงกว่าแบบพกพา
ที่วัดอุณหภูมิร่างกาย หรือ เครื่องสแกนอุณหภูมิ ประเภทนี้ออกแบบมาให้อ่านค่าอุณหภูมิในช่วงร่างกายมนุษย์ (32-42°C) ได้อย่างละเอียดแม่นยำตามมาตรฐานการแพทย์ แตกต่างจากรุ่นอุตสาหกรรมที่มีช่วงวัดกว้างแต่ความละเอียดในช่วงอุณหภูมิต่ำอาจไม่เพียงพอสำหรับวินิจฉัยโรค
อุปกรณ์วัดอุณหภูมิ แบบอินฟราเรดถูกนำไปประยุกต์ใช้ในหลากหลายวงการ ดังนี้:
ใช้ตรวจสอบความร้อนสะสมในมอเตอร์ ลูกปืน สายพานลำเลียง หรือตู้คอนโทรลไฟฟ้า เพื่อป้องกันเครื่องจักรเสียหาย (Overheat) และวางแผนบำรุงรักษา สำหรับการตรวจสอบที่ต้องการเห็นภาพความร้อนรวม สามารถศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับ Thermal Imager เพิ่มเติมได้
ใช้ ที่วัดอุณหภูมิ แบบอินฟราเรดวัดอุณหภูมิพื้นผิวของอาหาร กระทะ หรือเตาอบ เพื่อให้มั่นใจว่าอุณหภูมิถูกต้องตามสูตรและมาตรฐานความปลอดภัย โดยไม่ต้องสัมผัสอาหารให้เกิดการปนเปื้อน
เครื่องมือวัดอุณหภูมิอากาศ แบบอินฟราเรดช่วยช่างเทคนิคหาจุดรั่วไหลของความร้อน รอยรั่วของฉนวน หรือตรวจสอบประสิทธิภาพของเครื่องปรับอากาศได้อย่างรวดเร็ว
ใช้ ที่วัดอุณหภูมิอินฟาเรด ในการคัดกรองผู้ป่วยที่มีไข้สูงในสถานที่สาธารณะ โรงพยาบาล และสนามบิน เพื่อความรวดเร็วและลดโอกาสการแพร่กระจายเชื้อโรคจากการสัมผัส
การเลือก เครื่องวัดอุณหภูมิอินฟราเรดยี่ห้อไหนดี หรือรุ่นไหนคุ้มค่า ต้องพิจารณาปัจจัยเทคนิคเหล่านี้:
ควรเลือกช่วงอุณหภูมิให้ครอบคลุมการใช้งาน หากใช้งานทั่วไป -50 ถึง 500°C ก็เพียงพอ แต่หากใช้ในโรงหลอมโลหะอาจต้องเลือกรุ่นที่วัดได้ถึง 1000°C ขึ้นไป ซึ่ง thermometer ราคา จะสูงขึ้นตามช่วงการวัด
ตรวจสอบค่าความคลาดเคลื่อนที่ระบุในสเปค โดยปกติ เทอร์โมมิเตอร์อินฟราเรด สำหรับอุตสาหกรรมจะมีความคลาดเคลื่อนประมาณ ±1.5% ถึง ±2% ส่วนรุ่นวัดไข้ควรมีความแม่นยำระดับ ±0.2°C
ค่า D:S บอกถึงขนาดของจุดวัดเมื่อระยะทางเปลี่ยนไป เช่น D:S 12:1 หมายความว่าที่ระยะห่าง 12 นิ้ว พื้นที่จุดวัดจะมีขนาด 1 นิ้ว หากต้องการวัดวัตถุขนาดเล็กในระยะไกล ต้องเลือกเครื่องที่มี D:S สูงๆ
ค่าสัมประสิทธิ์การแผ่รังสี (Emissivity) ของวัสดุแต่ละชนิดไม่เท่ากัน รุ่นที่มีราคาประหยัดมักตั้งค่าคงที่ (Fixed Emissivity) ไว้ที่ 0.95 ซึ่งเหมาะกับวัสดุทั่วไป แต่ถ้าวัดโลหะผิวมันวาว ควรเลือกรุ่นที่ปรับค่า Emissivity ได้ เพื่อความแม่นยำสูงสุด อ่านเพิ่มเติมได้ที่ Thermometer Infrared
ฟังก์ชันอย่าง เลเซอร์วัดอุณหภูมิ ช่วยชี้เป้าหมายได้แม่นยำ การบันทึกข้อมูล (Data Logger) ช่วยในการเก็บสถิติ และการตั้งค่าแจ้งเตือน (Alarm) เมื่ออุณหภูมิเกินกำหนด ช่วยเพิ่มความปลอดภัยในการทำงาน
แม้จะมี ตัววัดอุณหภูมิ ที่ดี แต่การใช้งานผิดวิธีอาจทำให้ค่าคลาดเคลื่อนได้
ถือเครื่องให้มั่นคง เล็งไปยังเป้าหมายโดยให้ระยะห่างเหมาะสมกับค่า D:S ของเครื่อง กดไกค้างไว้เพื่อให้เครื่องอ่านค่า รอจนตัวเลขนิ่งแล้วจึงปล่อยไกเพื่อล็อคค่า (Hold)
หลีกเลี่ยงการวัดผ่านกระจก, หลีกเลี่ยงการวัดในที่มีไอน้ำหรือควันหนาแน่น, และระวังอย่าให้เงาของผู้วัดไปบังวัตถุ หรือวัดวัตถุที่มีผิวสะท้อนแสงสูงโดยไม่ได้ปรับค่า Emissivity
ทำความสะอาดเลนส์รับแสงด้วยลมเป่าหรือแปรงขนนุ่ม ห้ามใช้น้ำยาเคมีรุนแรงเช็ด และหลีกเลี่ยงการตกกระแทกหรือเก็บไว้ในที่อุณหภูมิสูงจัด
หากกำลังมองหา Infrared Thermometer คุณภาพสูงสำหรับงานอุตสาหกรรม หรือ เทอร์โมมิเตอร์ ราคา คุ้มค่าที่มาพร้อมบริการหลังการขายที่เชื่อถือได้ ที่ SCMA มีสินค้า เครื่องมือวัดอุณหภูมิมีอะไรบ้าง ให้เลือกมากมาย ครอบคลุมทุกความต้องการ พร้อมทีมวิศวกรผู้เชี่ยวชาญที่พร้อมให้คำแนะนำในการเลือก irtemp ที่เหมาะสมที่สุดสำหรับงานของคุณ สามารถเลือกชมสินค้าได้ที่ Infrared Thermometer Products หรือดูสินค้าทั้งหมดได้ที่ All Products
การเลือก Infrared Thermometer ที่ดีช่วยให้การทำงานมีประสิทธิภาพและปลอดภัยขึ้น การเข้าใจหลักการ D:S Ratio และค่า Emissivity เป็นกุญแจสำคัญสู่ความแม่นยำ ไม่ว่าจะเป็นงานซ่อมบำรุง อาหาร หรือการแพทย์ SCMA พร้อมเป็นที่ปรึกษาด้านเครื่องมือวัดให้คุณเสมอ
ไม่แนะนำ เนื่องจากการ วัดอุณหภูมิ ด้วยรุ่นอุตสาหกรรมมีความคลาดเคลื่อนประมาณ ±1-2°C ซึ่งมากเกินไปสำหรับการวินิจฉัยทางการแพทย์ที่ต้องการความละเอียดทศนิยม ควรใช้ ปืนวัดไข้ เฉพาะทางจะดีที่สุด
ไม่สามารถวัดผ่านกระจกได้ เพราะเครื่องจะวัดอุณหภูมิผิวของกระจกแทน ส่วนของเหลวสามารถวัดที่พื้นผิวได้ แต่ต้องระวังไอน้ำที่ระเหยขึ้นมารบกวนเซ็นเซอร์
สำหรับงานที่ต้องการความแม่นยำสูงหรือตามระบบมาตรฐาน ISO แนะนำให้ส่งสอบเทียบ อินฟราเรดเทอร์โมมิเตอร์ อย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง หรือเมื่อทำเครื่องตกกระแทกแรงๆ
แหล่งข้อมูลอ้างอิงเพิ่มเติม: Wikipedia - Infrared thermometer